Voor een harmonieus milieubeleid: noch Greta, noch Trump, maar een derde weg

Sergio Bisaccia (2021)

In deze fase van algemene politieke chaos, waarin een sterke visie op de Europese toekomst ontbreekt, is het echter mogelijk een innoverende Europese ecologische industrie te bevorderen, die hulpbronnen exploiteert in een perspectief van circulaire economie, en waarin Italië een leidende rol zou spelen.

Recyclage, biomethaanproductie uit organisch afval, ecodesign, stadsvernieuwing kunnen nieuwe banen opleveren (tot 800 000 in één jaar) en het BBP verhogen, en zo meer betekenen dan financiële manoeuvres van geïmproviseerde regeringen.

Het is moeilijk om niet misselijk te worden als je de huidige debatten over de “green new deal”, de “plastic free”, de groene economie, enz. volgt: aan de ene kant wordt er veel gepraat over het “groene” en het “plastic free”. Je hebt aan de ene kant degenen die de ecologie opportunistisch uitbuiten om vroegere politieke posities te heroveren, en anderzijds degenen die bedrijven en hun portefeuilles willen redden door het ecologische probleem te ontkennen, en (in de olie- en gassector) het kind met al het badwater weg te gooien.

Geglobaliseerde ecologen versus fossiele soevereinisten: de twee kampen botsen, en ergens rinkelt een kassa.

Onze misselijkheid blijft groeien als we het kind Greta Thunberg kapittelt met de boodschap dat ze haar toekomst stelen. Diezelfde elite juichen haar toe en nodigen haar opnieuw uit, maar doen niets. Het wordt niet beter als we een Trump horen zeggen dat klimaatverandering “een leugen is die door de Chinezen is verzonnen om de economische groei van de Verenigde Staten van Amerika tegen te gaan”.

In de eerste plaats zou het goed zijn te beseffen dat wij ons midden in een wereldwijde geopolitiek-economische oorlog over energie bevinden, en dat de bezorgdheid om de Planeet en de heilige stellingen van de milieubeweging slechts een decor zijn waartegen een enorme belangenstrijd wordt uitgespeeld. Ecologen en fossilisten zijn paarden van Troje die, vaak zonder dat zij het weten, optreden ten gunste van het ene of het andere leger dat op het terrein aanwezig is.

 Twee legers op het slagveld

Een van die legers is dat van de fossiele brandstoffen: olie (waarvan 95% van het vervoer in de wereld nog steeds afhankelijk is), steenkool (de belangrijkste bron van elektriciteitsproductie in de wereld) en gas, en het is een leger dat we kennen: we weten al tientallen jaren heel goed in wiens handen het is. Degenen die zich om militaire redenen kernenergie kunnen veroorloven, houden eraan vast. Het andere leger, dat van de zeldzame aardmetalen en mineralen (nodig voor batterijen en energieaccumulatoren voor elektrische auto’s), windturbines, zonnepanelen, koolstofafvang, biogas en vooral 5G en kunstmatige intelligentie, de nieuwe motoren van de “groene economie”, is moeilijker te identificeren, maar nu al zeer machtig.

Wat nieuw is, is dat deze legers transversaal zijn en binnen dezelfde staten opereren. Zij reageren dan op logica’s (en bevelen) die niet automatisch met nationale belangen te vereenzelvigen zijn: de Verenigde Staten steunen bijvoorbeeld fossiele brandstoffen, maar Californië en vele Silicon Valley-bedrijven spelen al lang in het andere kamp; China heeft zijn voeten stevig in beide legers; de Arabieren behoren tot de leiders van de fossiele-brandstoffencoalitie, maar in werkelijkheid bereiden zij hun  overstap naar in het andere kamp voor. Rusland is de enige staat die aan één leger gebonden lijkt, maar we kunnen daar de komende decennia niet zeker van zijn.

En hoe zit het met Europa? Verloren in zijn identiteitscrisis en geteisterd door zijn anti-historisch masochisme, heeft Europa zelfs geen echt gemeenschappelijk energiebeleid, en stelt het zich tevreden met een strijd achter de schermen in beide legers, waarbij het de kant kiest van de ene of de andere factie, maar nooit voor zichzelf.

Een futuristisch Europees milieubewustzijn?

Kunnen wij in dit verband een potentieel en doeltreffend derde standpunt bepalen, dat dichter bij een vorm van gezond verstand ligt en misschien meer eigen is aan het Italiaanse en Europese genie? Een nieuw standpunt, gebaseerd op een middellange- en langetermijnvisie, dat de energie- en economische stabiliteit van de toekomstige generaties zou kunnen waarborgen, door het te bevrijden van de erfenis van vroegere lobby’s en door traditie en innovatie te combineren? Een Europees futuristisch milieubeleid, dat de geest van de jaren twintig van de vorige eeuw terugvindt en concreet toepast op de jaren twintig van deze eeuw? Het is mogelijk. Op voorwaarde dat we enkele basisprincipes volgen en bepaalde opvattingen omkeren die in het verleden zelfs radicaal rechts hebben verbijsterd.

Enkele ideeën:

1) De energie-autonomie van Europa en Italië moet komen van zon, wind, water en biomassa. Daar is geen twijfel over mogelijk. Wat olie en kernenergie sinds 1920 vertegenwoordigden (d.w.z. de mogelijkheid van innovatieve ontwikkeling en creatieve intelligentie in onze handen), bieden hernieuwbare energiebronnen vandaag. Er bestaat geen “soevereinere” energiebron dan de vrije en natuurlijke energiebron die Italië en Europa in overvloed bezitten en die zij permanent kunnen leveren zonder afhankelijk te zijn van verre landen. Een Mussolini van vandaag zou streven naar een energie- en regeneratieve autarkie op basis van onze hernieuwbare energiebronnen, waardoor onder meer het Middellandse-Zeegebied weer een centrale rol zou gaan spelen en alle afhankelijkheid op energiegebied zou worden doorbroken, in plaats van onze toekomst te laten afhangen van de prijs van een vat of de grillen van Poetin of een emir. Toch geven soevereinisten de voorkeur aan fossiele brandstoffen en negeren ze hernieuwbare energiebronnen… onbewust voeren ze een masochistische strijd.

2) In deze fase van algemene politieke chaos, waarin een sterke visie op de Europese toekomst ontbreekt, is het daarentegen mogelijk een innoverende ecologische Europese industrie te bevorderen, die hulpbronnen exploiteert in het kader van een kringloopeconomie, en die Italië als leider beschouwt. Recycling, biomethaanproductie uit organisch afval, ecodesign, stadsvernieuwingsactiviteiten kunnen nieuwe banen opleveren (tot 800.000 in één jaar) en het BBP verhogen, veel meer dan financiële manoeuvres van geïmproviseerde regeringen. Italië is nu al (zeker niet dankzij de regeringen) de eerste “groene” economie van de vijf grote Europese landen: dit zijn gegevens die wij vaak negeren en niet gebruiken. Onze bedrijven blinken uit in de wereld. Wij zouden ons nog meer op deze nieuwe vorm van economie moeten richten en de vruchten ervan moeten exporteren, in plaats van haar te bekritiseren.

3) De veelgeprezen kringloopeconomie is niets anders dan een evolutie van het concept van regeneratieve zelfvoorziening, dat ook en vooral van toepassing is op de landbouw, maar toepasbaar is op bijna alle productieprocessen.

4) Aangezien vandaag zelfs Duitsland (gemakshalve en uit noodzaak) stelt dat de Europese begrotingsbeperking van 3% niet langer moet worden toegepast, met name op nationale groene investeringen, moeten wij, die de leiders zijn in de groene economie, ons geen zorgen maken over de oude knarren en moeten wij investeren, zelfs als we de begroting in het rood dompelen, om energie en kracht te geven aan de Italiaanse bedrijven die inzetten op het milieu van de toekomst

5) Laten we door middel van nieuwe vormen van belasting op Europees niveau (laten we ze geen accijnzen noemen), bijvoorbeeld een combinatie van koolstofbelasting en grensbelasting, het Europese ecologische primaat versterken door de invoer van goedkope Aziatische en Amerikaanse goederen en diensten met negatieve milieueffecten te beperken, en door, ook op ecologische basis, Italiaanse en Europese producten te bevoordelen.

Laten we de oude misvatting dat het milieu links is overboord gooien en een nieuw Europees futuristisch milieubeleid creëren. De tijd is er rijp voor.

Vertaling: rv

Oorspronkelijke tekst: https://www.centrostudipolaris.eu/ en Pour un environnementalisme harmonieux: ni Greta ni Trump, une troisième position : Euro-Synergies (hautetfort.com)



Categorieën:Economie

Tags: , , , , , , , ,